دکتر بابک امیری نژاد رئیس کمیته فانکشنال ترینینگ (تمرینات کاربردی ) فدراسیون آمادگی جسمانی در یادداشتی برای گروه ورزشی خبرگزاری مهر در این مورد نوشته است:
«ورزش قهرمانی در جهان امروز، بیشتر از هر زمان دیگری بر پایه علم، پژوهش و فناوری استوار است. موفقیت دیگر تنها نتیجه افزایش حجم تمرین یا تکرار مهارت های ورزشی نیست، بلکه حاصل تلفیق دانش حرکت شناسی، علوم اعصاب، روان شناسی ورزش، تغذیه عملکردی و ارزیابی های تخصصی است. در چنین شرایطی، فانکشنال ترینینگ (تمرینات کاربردی) به عنوان یکی از مهم ترین رویکرد های نوین علوم ورزشی، جایگاه ویژه ای در برنامه های آماده سازی ورزشکاران حرفه ای پیدا کرده است.
فانکشنال ترینینگ حرف جدیدی برای ورزش ایران دارد؛ چونکه این رویکرد، ورزشکار را به شکل یک مجموعه یکپارچه از جسم، ذهن و سیستم عصبی می بیند و هدف آن، ارتقاء کیفیت حرکت و بهبود عملکرد حقیقی در وضعیت مسابقه است، نه صرفا افزایش قدرت یا حجم عضلات.
در فوتبال، بازیکن در طول ۹۰ دقیقه مسابقه هزاران تصمیم حرکتی و شناختی می گیرد. تغییر مسیر، شتاب گیری، توقف ناگهانی، حفظ تعادل، اجرای مهارت های تکنیکی و تصمیم گیری در کسری از ثانیه، همگی نیازمند هماهنگی کامل میان سیستم عضلانی، عصبی و شناختی هستند. به همین دلیل، تمرینات فانکشنال می توانند نقش برجسته ی در ارتقاء عملکرد فوتبالیست ها ایفا کنند.
از نگاه ما در کمیته فانکشنال ترینینگ، این رویکرد بر چند رکن اساسی استوار است:
نخست؛ بادی فانکشنال (Body Functional) که بر بهبود الگوهای حرکتی، افزایش قدرت کاربردی، تعادل، چابکی، انعطاف پذیری، ثبات مرکزی بدن و کنترل حرکت تمرکز دارد.
دوم؛ نوروفانکشنال (Neuro Functional) که با هدف ارتقاء هماهنگی مغز و عضلات، افزایش سرعت پردازش اطلاعات، بهبود زمان واکنش، دقت حرکتی و کنترل عصبی-عضلانی طراحی می شود.
سوم؛ سایکوفانکشنال (Psycho Functional) که به توسعه توانایی های شناختی و روان شناختی ورزشکار همچون تمرکز، تصمیم گیری، کنترل هیجان، مدیریت استرس و اعتمادبه نفس می پردازد.
چهارم؛ فانکشنال فود (Functional Food) یا تغذیه عملکردی که نقش مهمی در تأمین انرژی، بهبود ریکاوری، حفظ سلامت، سازگاری با تمرینات و افزایش آمادگی ورزشکار دارد و باید متناسب با نیازهای هر رشته و هر ورزشکار برنامه ریزی شود.
در کنار این ارکان، ارزیابی علمی ورزشکار اهمیت ویژه ای دارد. استفاده از سیستم های غربالگری حرکتی مانند Functional Movement Screen (FMS) این امکان را فراهم می آورد تا کیفیت الگوهای حرکتی، محدودیت های عملکردی و عدم تقارن های احتمالی شناسایی شوند و بر مبنای نتایج ارزیابی، برنامه تمرینی متناسب با خصوصیت های هر ورزشکار طراحی شود. هرچند FMS به تنهایی پیش بینی کننده قطعی صدمه نیست، اما می تواند در کنار سایر ارزیابی های تخصصی، به طراحی برنامه های اصلاحی و ارتقاء کیفیت حرکت کمک نماید.
امروزه خیلی از باشگاه ها و مراکز حرفه ای دنیا از مدلهای چندبعدی تمرین استفاده می کنند؛ مدل هایی که در آن، آمادگی جسمانی، عملکرد عصبی، توانایی های شناختی، تغذیه و ارزیابی عملکرد به شکل یکپارچه مورد توجه قرار می گیرند. اعتقاد دارم ورزش ایران هم باید با همین نگاه علمی حرکت نماید.
کمیته فانکشنال ترینینگ فدراسیون آمادگی جسمانی، برای توسعه ی آموزش های تخصصی، تربیت مربیان توانمند، استانداردسازی تمرینات کاربردی، گسترش پژوهش های علمی و ترویج فرهنگ ارزیابی عملکرد، برنامه های گوناگونی را در دستور کار قرار داده است. مقصد پایانی ما، ایجاد بستری علمی برای ارتقاء کیفیت ورزش کشور، کاهش صدمه های ورزشی و افزایش موفقیت ورزشکاران ایرانی در میادین بین المللی است.
بدون تردید، آینده ورزش متعلق به رویکرد های علمی، میان رشته ای و فردمحور است. فانکشنال ترینینگ می تواند یکی از ستون های اصلی این تحول در ایران باشد و با تاکید بر دانش روز، مسیر جدیدی را برای توسعه ورزش قهرمانی و همگانی کشور ترسیم کند.
فانکشنال ترینینگ حرف جدیدی برای ورزش ایران دارد؛ چراکه این رویکرد، ورزشکار را بشکل یک مجموعه یکپارچه از جسم، ذهن و سیستم عصبی می بیند و هدف آن، ارتقاء کیفیت حرکت و بهبود عملکرد واقعی در وضعیت مسابقه است، نه صرفاً افزایش قدرت یا حجم عضلات. به همین دلیل، تمرینات فانکشنال می توانند نقش برجسته ی در ارتقاء عملکرد فوتبالیست ها ایفا کنند. فانکشنال ترینینگ می تواند یکی از ستون های اصلی این تحول در ایران باشد و با تأکید بر دانش روز، مسیر جدیدی را برای توسعه ورزش قهرمانی و همگانی کشور ترسیم کند.
منبع: formeno.ir